درباره‌ی الی با چاشنی فارسی‌وان!جمعه ٢٢ اردیبهشت ۱۳٩۱-۱:۳٦ ‎ب.ظ توسط مرسده مقیمی

سعادت آباد

 

درباره‌ی الی با چاشنی فارسی‌وان!

 

سعادت آباد کَست عجیبی دارد قرار دادن این همه بازیگر کاربلد که هر کدام برای یک فیلم کفایت می‌کنند اتفاق جالبی است که همیشه هم جواب نمی‌دهد چون اصولا همیشه نمی‌شود تمام بازیگر‌های خوب را یک‌جا جمع کرد و نتیجه گرفت اما سعادت آباد شش بازیگر که همگی روی کارشان تسلط دارند را انتخاب کرده و بیشترین بهره‌اش را هم از بازی‌هایی روان و گیرا می‌برد، البته قطعا این توانایی کارگردان را می‌رساند در صحیح بازی گرفتن.
حامد بهداد از آن دست بازیگر‌هایی است که اگر کنترل نشود بازی‌اش بیش از حد غلو آمیز در‌می‌آید اما میری از او به درستی بازی گرفته و انرژی پایان‌ناپذیر بهداد را به خوبی کنترل و استفاده کرده است. لیلا حاتمی مثل همیشه روان بازی می‌کند و تک تک اکت‌هایش به دل می‌نشیند و به نظرم تعریف از بازی او گزافه‌گویی در مورد رویدادی بارز و عیان است. قاضیانی نقش زنی پولدار که هیچ حسی به همسرش ندارد و تصمیم دارد از او جدا شود را به خوبی بازی کرده و سردی نگاهش برخی موارد باعث می‌شود که حتی مخاطب به بهرام (حسین یاری) حق بدهد! حسین یاری هر از گاهی با یک اثر جان می‌گیرد و فرصت می‌یابد استعداد واقعی‌اش را نشان بدهد؛ سعادت آباد این امکان را به او می‌دهد تا شخصیتی چند لایه را با تمام ارکانی که یک بازیگر در اختیار دارد به نمایش بگذارد و او به بهترین نحو این کار را می‌کند. پاس‌کاری‌های او و لیلا حاتمی درخشان‌ترین لحظات سعادت آباد است. امیر آقایی بازیگر خوبی است که متأسفانه قدرش را نمی‌دانند؛ او در سعادت آباد نقش یک مرد تحصیل‌کرده اما متعصب را این‌قدر باورپذیر خلق می‌کند که کمتر کسی است سعادت آباد را دیده باشد و یک دل سیر از دست او حرص نخورده باشد، حالا همین آدم اعصاب خردکن وقتی که گریه می‌کند و می‌گوید "من از شما نمی‌گذرم" به شخصه دلم می‌گیرد! مهناز افشار که نقش مقابل آقایی را بازی می‌کند نسبت به آثار سابقش بازی بهتری را ارائه می‌دهد. آن سکانسی که حامد بهداد و حسین یاری برای او ترانه می‌خوانند بهترین قسمت بازی اوست.
سعادت آباد روایت مشکلات خانوادگی سه زوج است که برای تولد محسن (حامد بهداد) در خانه‌ی او دور هم جمع شده‌اند. اصرار نویسنده و کارگردان بر این است که بگویند فیلم‌شان لایه‌ای از طبقه‌ی متوسط جامعه را نشان می‌دهد اما آن‌چه که در فیلم دیده می‌شود و حتی مکانی که فیلم در آن می‌گذرد (سعادت آباد) متعلق به قشر متوسط جامعه نیست!
وقتی فیلم‌سازی مؤلف با فیلم‌هایش مبحثی را در جامعه مطرح می‌کند و جریان‌ساز می‌شود این بدیهی است که پیروانی پیدا کند اما معمولا پیروان آن، سعی در کتمانِ تأثیر پذیری خود ندارند. سعادت آباد به رغم انکار سازندگانش الهام گرفته از سینمای اصغر فرهادی و به ویژه "درباره‌ی الی" است که البته این ابدا ناراحتی ندارد؛ قیاس شدن با درباره‌ی الی خودش کم افتخاری نیست.
سعادت آباد بر پایه‌ی دروغ و تبعاتش می‌گردد اما فیلم یا به این دلیل که نخواسته کاملا زیر سایه‌ی درباره‌ی الی باشد یا به علت ایجاد جذابیت، به سینمای فرهادی چاشنی فارسی وانی (!) هم اضافه کرده است. البته چون دستش برای نشان دادن خیانت زنان بسته بوده به یک پنهان‌کاری بزرگ ـ سقط جنین ـ (به شخصه به علی (امیر آقایی) برای تک تک رفتارهایش حق می‌دهم.) بسنده می‌کند. محسن (حامد بهداد) نهایت رذالت یک انسان است؛ او سر رفیقش کلاه می‌گذارد، حاضر به کار کردن نیست و می‌خواهد از طریق قاچاق ره صد ساله را یک شبه طی کند؛ آینه‌ی شکسته‌ی اتاق نشان از پرخاش‌گری‌اش در منزل دارد، باردار بودن همسرش هم نشان می‌دهد که رابطه‌اش با همسرش تیره و تار نیست! هوس‌باز هم هست؛ رابطه‌ی او با پرستار بچه‌اش آن هم در صورتی که همان موقعی که می‌خواهد به خانه‌ی او برود به همسرش می‌گوید عذرش را بخواهد به خوبی نشان دهنده ارتباطی نه از روی علاقه و کاملا جنسی است، که ظاهرا این ارتباط دیگر دل آقا را زده! و قصد دارد برای بچه‌اش پرستار جدیدی بیاورد. بهرام (حسین یاری) هم که برای پول با دختر رئیس شرکت که از ازدواج قبلی‌اش فرزندانی هم دارد ازدواج کرده ولی تمام هوش و حواسش پیش یاسی (لیلا حاتمی) است؛ محدودیت‌های سینمای ایران دست یاسی را بسته است ظاهرا، وگرنه میری بدش نمی‌آمد نگاه‌هایی که توی بالکن رد و بدل می‌شود کمی عیان‌تر باشد. سعادت آباد فیلم خوش‌ساختی است اما از نظر محتوا در نشان دادن بخشی از حقایق جامعه زیاده‌روی می‌کند. این‌که در یک مهمانی تمامی زوج‌های با مشکلاتی بزرگ دست و پنجه نرم کنند و هر خانواده‌ای به نوعی رو به اضمحلال باشد کمی بزرگ‌نمایی است و دقیقا همین مورد سبب می‌شود سعادت آباد به رغم کارگردانی خوب، فضاسازی مناسب، بازی‌هایی گیرا و ... مرا آن‌طور که باید جذب نکند.

1390.8.1


برچسب‌ها: سعادت آباد, اکران پاییز 1390